زبان‌های ساموگو

Samogo languages
📅 26 خرداد 1405 📄 216 کلمه 🔗 منبع اصلی

چکیده

زبان‌های ساموگو گروهی کوچک از زبان‌های مانده هستند که در مناطق مالی و بورکینافاسو صحبت می‌شوند. واژه ساموگو در اصل اصطلاحی از زبان‌های جولا و بامبارا برای توصیف چندین زبان مانده است که لزوماً یک خانواده تک‌تباری را تشکیل نمی‌دهند.

زبان‌های ساموگو چیستند؟

زبان‌های ساموگو (Samogo) گروهی کوچک از زبان‌های خانواده مانده (Mande) هستند که عمدتاً در کشورهای مالی و بورکینافاسو بدان‌ها سخن گفته می‌شود. این مجموعه زبانی با وجود حجم محدود، تنوع گویشی قابل‌توجهی را در خود جای داده است.

فهرست زبان‌ها و گویش‌های ساموگو

  • سینکو (Seenku): این زبان با نام‌های دیگری نظیر سیکو (Seeku)، سمبلا (Sembla) و سیموگو (Seemogo) نیز شناخته می‌شود.
  • دوون (Duun)
  • دزوون (Dzuun): دزوون که به دوون شرقی نیز معروف است، خود شامل گویش‌های زیر است:
    • کپانگو (Kpango): با نام‌های محلی کپان (Kpan) و سامورو-گوان (Samoro-guan).
    • دزونگو (Dzùùngoo): که به آن ساموگو-ایری (Samogo-iri) هم می‌گویند.
  • دوون غربی (West Duun): این زبان با نام‌های دو (Du)، دونگومو (Duungooma) و ساموگو-سین (Samogo-sien) نیز یاد می‌شود.
  • بانکا (Banka): بانکاگومو (Bankagooma) نام دیگر این زبان است.
  • جولولو (Jowulu): این زبان در میان اعضای گروه ساموگو، بیشترین تفاوت و انحراف زبانی را دارد.

ریشه نام ساموگو

نام ساموگو (Samogo) یا ساموغو (Samogho) در اصل یک اصطلاح مربوط به زبان‌های جولا (Jula) و بامبارا (Bambara) است. مردم این مناطق از این واژه برای اشاره به چندین زبان مانده استفاده می‌کنند؛ زبان‌هایی که لزوماً یک کلاد (Clade) یا شاخه‌ای کاملاً یکپارچه و هم‌خانواده را تشکیل نمی‌دهند. در واقع، این نام‌گذاری گاهی زبان‌های سامو (Samo) را نیز در بر می‌گیرد.

نکته مهم: نام‌گذاری زبان‌های ساموگو بیشتر بر اساس نگاه بیرونی گویشوران جولا و بامبارا صورت گرفته تا یک ریشه‌شناسی مستقل و یکپارچه.

پانویس و منابع

این زبان‌ها زیرمجموعه‌ای از خانواده بزرگ زبان‌های مانده طبقه‌بندی می‌شوند.

جمع‌بندی

مجموعه زبان‌های ساموگو با وجود تنوع گویشی و پراکندگی جغرافیایی در مالی و بورکینافاسو، نماینده‌ای از پیچیدگی‌های زبانی منطقه است. نام‌گذاری این زبان‌ها بیشتر بر اساس نگاه بیرونی گویشوران جولا و بامبارا صورت گرفته تا یک ریشه‌شناسی مستقل و یکپارچه.