جنگ محافظهکاری ملی: نبرد برای حفظ جمهوری
جنگ محافظهکاری ملی، که با نام جنگ ضدسلطنتی نیز شناخته میشود، بین سالهای ۱۹۱۵ تا ۱۹۱۶ در چین رخ داد. تنها سه سال پس از سرنگونی دودمان چینگ و تأسیس جمهوری چین، یوان شیکای، رئیسجمهور وقت، خود را امپراتور هنگشیان اعلام کرد. این اقدام واکنش شدید رهبران نظامی استان یوننان، از جمله تانگ جیایائو، کای ئی و لی لیجون، را به دنبال داشت.
آنها با اعلام استقلال، ارتش محافظهکاری ملی را تشکیل دادند و عملیات نظامی علیه یوان شیکای آغاز کردند. شکستهای پیاپی نیروهای یوان باعث شد استانهای جنوبی دیگر نیز اعلام استقلال کنند. تحت فشار شدید سراسر کشور، یوان شیکای مجبور به کنارهگیری از ادعای سلطنت شد و بار دیگر به ریاست جمهوری بازگشت. او چند ماه بعد درگذشت و جنگ با لغو اعلام استقلال استانها پایان یافت.
ریشههای جنگ
پس از ترور سونگ جیاورن و چن قیمئی، بنیانگذاران کومینتانگ، توسط یوان شیکای، سون یاتسن انقلاب دوم را علیه او آغاز کرد. این انقلاب ناموفق بود و سون یاتسن مجبور به فرار به ژاپن شد. بین اوت و دسامبر ۱۹۱۵، هواداران یوان شیکای خواستار بازگشت سلطنت شدند. یوان خود را امپراتور هنگشیان اعلام کرد و قرار بود در اول ژانویه ۱۹۱۶ مراسم تاجگذاری برگزار شود.
روند جنگ
بلافاصله پس از اعلام سلطنت یوان شیکای، کای ئی و تانگ جیایائو در ۲۵ دسامبر ۱۹۱۵ در کونمینگ، پایتخت استان یوننان، اعلام استقلال کردند. آنها ارتش محافظهکاری ملی را سازماندهی کردند و عملیات نظامی علیه یوان شیکای آغاز کردند. یوان ۸۰ هزار نفر را برای حمله به یوننان فرستاد، اما نیروهایش در استان سیچوآن شکست سنگینی خوردند. پیش از این شکست، استانهای گوئیژو و گوانگشی نیز اعلام استقلال کردند و استانهای دیگر نیز به سرعت پیرو آنها شدند.
ناآرامیها حتی در دولت یوان شیکای در پکن نیز بروز کرد. تحت فشار شدید، یوان در ۲۲ مارس ۱۹۱۶ مجبور به کنارهگیری از ادعای سلطنت شد، اما به ریاست جمهوری بازگشت. او در ۶ ژوئن ۱۹۱۶ درگذشت و هشت روز بعد، در ۱۴ ژوئیه ۱۹۱۶، جنگ محافظهکاری ملی پایان یافت.
نقش شمال غربی چین
یانگ زنگشین، فرماندار سینکیانگ، که از هواداران سلطنت بود، با جمهوریخواهی مخالف بود. او هزاران سرباز مسلمان چینی را فرماندهی میکرد و با گروهی از یوننانیها حکومت میکرد. هنگامی که برخی از انقلابیون یوننانی قصد پیوستن به کای ئی را داشتند، یانگ آنها را در جشن سال نو ۱۹۱۶ اعدام کرد.
تأثیر جنگ
جنگ محافظهکاری ملی نماد آغاز جدایی شمال و جنوب چین پس از تأسیس جمهوری بود. با وجود پایان یافتن سلطنت کوتاه یوان شیکای، دولت بِییانگ در پکن دیگر قادر به کنترل کامل بر استانهای جنوبی نبود. پس از مرگ یوان، دولت بِییانگ رهبری خود را بر جنگسالاران استانها از دست داد و درگیریهای داخلی در دولت آغاز شد. در همین حال، سون یاتسن دولت نظامی را در گوانگژو تأسیس کرد و از قانون اساسی محافظت کرد.