نادیر نادروف؛ مهندس کرد قزاقستانی

نگاهی کوتاه

نادیر کریم‌اوغلی نادروف (۶ ژانویه ۱۹۳۲ – ۲۴ اوت ۲۰۲۱) مهندس کرد اهل قزاقستان بود. او در جمهوری خودمختار شوروی سوسیالیستی نخجوان به دنیا آمد و خانواده‌اش در سال ۱۹۳۳، یک سال پس از تولد او، به قزاقستان تبعید شد.

این رویداد بعدها به یکی از محورهای هویت اجتماعی و تاریخی نادروف تبدیل شد. او در قزاقستان به یکی از چهره‌های شناخته‌شده مهندسی و پژوهش‌های نفتی تبدیل شد و در کنار کار علمی، نقشی فعال در زندگی اجتماعی کردهای این کشور داشت.

جایگاه علمی و اجتماعی

نادروف ریاست انجمن کردهای قزاقستان، موسوم به «بربانگ»، را بر عهده داشت. او همچنین معاون اول فرهنگستان مهندسی قزاقستان بود و مدیر مرکز علمی «نفت» نیز در کارنامه‌اش دیده می‌شود.

فعالیت‌های او فقط به حوزه مهندسی محدود نبود. نادروف با پیوند دادن تجربه زیسته خود، تاریخ کردها و پژوهش‌های علمی، به چهره‌ای اثرگذار در میان کردهای قزاقستان و جامعه علمی این کشور تبدیل شد.

روایت تبعید کردها

در سال ۱۹۹۲، نادروف با عمومی‌کردن روایت‌هایی از تبعید دسته‌جمعی کردها در اتحاد جماهیر شوروی طی دهه‌های ۱۹۳۰ و ۱۹۴۰، این فصل کمتر دیده‌شده از تاریخ کردها را دوباره در کانون توجه قرار داد.

اقدام او کمک کرد تجربه تلخ جابه‌جایی اجباری، از دست دادن سرزمین و زندگی در تبعید، در حافظه جمعی کردهای قزاقستان و پژوهش‌های تاریخی منطقه زنده بماند.

افتخارات

نام نادروف در فهرست دریافت‌کنندگان نشان‌های کورمت، پاراسات و پرچم سرخ کار آمده است؛ نشان‌هایی که به خدمات علمی و اجتماعی او در قزاقستان و فضای شوروی سابق بازمی‌گردد.

آثار منتشرشده

نادروف در حوزه‌های مهندسی، شیمی و فناوری‌های مرتبط با نفت پژوهش کرد. آثار او برای پژوهشگران انرژی و کسانی که درباره تاریخ کردهای قزاقستان مطالعه می‌کنند، اهمیت دارد.

• پروتئین حاصل از نفت، نوشته ن. ک. نادروف و ای. پی. پوپوف، سرویس پژوهش‌های انتشارات مشترک ایالات متحده، اسپرینگفیلد، ویرجینیا، ۱۹۷۴.
• نفت‌های زیرلایه‌های نمکی حوضه کاسپین، نوشته ن. ک. نادروف و ن. اس. نامتکین، ۳۰۲ صفحه، انتشارات ناوکای قزاقستان، ۱۹۸۳؛ به زبان روسی.
• توکوفرول‌ها و کاربرد آن‌ها در پزشکی و کشاورزی، نوشته ن. ک. نادروف و ن. مارکوویچ، ۳۳۴ صفحه، ۱۹۹۱.
• کردهای قزاقستان، نوشته ن. ک. نادروف، ۵۵۶ صفحه، ۲۰۰۳؛ به زبان روسی.
• تنگیز: دریایی از نفت، دریایی از مسئله، نوشته ن. ک. نادروف، ۲۰۰۳.

پیوندهای بیرونی

• مصاحبه با آکادمیسین نادیر نادروف، قزاق پراودا، ۲۰۰۲.
• پیشینه خانوادگی نادیر کریم‌اوغلی نادروف.