گیبونز و هریس؛ سازندگان لوکوموتیوهای بخار دنده‌ای

Gibbons and Harris
📅 24 خرداد 1405 📄 365 کلمه 🔗 منبع اصلی

چکیده

گیبونز و هریس در اوکلند نیوزیلند، از ۱۹۰۵ تا ۱۹۱۲ لوکوموتیوهای بخار دنده‌ای برای خطوط باریک‌راه ساختند؛ ماشین‌هایی که از تجربه تعمیر کشتی الهام گرفتند و امروز بخشی از میراث راه‌آهن صنعتی‌اند.

گیبونز و هریس، کارگاه سازنده‌ای در اوکلند نیوزیلند بود که از سال ۱۹۰۵ تا ۱۹۱۲ لوکوموتیوهای بخار دنده‌ای مخصوص خطوط باریک‌راه تولید می‌کرد. این شرکت به‌ویژه برای صنایع چوب‌بری و مسیرهای کوتاه صنعتی اهمیت داشت؛ جایی که لوکوموتیوهای کوچک، چابک و کم‌هزینه کاربرد زیادی پیدا می‌کردند.

تاریخچه

طراحی موتورهای بخار این لوکوموتیوهای کوچک از وینچ‌های کشتی الهام گرفته بود؛ تجربه‌ای که گیبونز و هریس در جریان تعمیرات گسترده کشتی به دست آورده بودند. دیگ‌های بخار از شرکت‌های مهندسی دیگر خریداری می‌شدند و این نوع لوکوموتیو معمولاً حدود ۲۵ سال عمر مفید داشت.

لوکوموتیو شماره ۱، ۱۹۰۵

لوکوموتیو شماره ۱ با آرایش 0-4-0T نخستین لوکوموتیوی بود که گیبونز و هریس برای رابرت پیرس گیبونز ساختند. او برادر یکی از بنیان‌گذاران شرکت، پیمانکار شناخته‌شده نورثلند و مالک کارخانه چوب‌بری بود.

سیلندرهای افقی این لوکوموتیو زیر جعبه دود قرار داشتند و نیرو از طریق چرخ‌دنده‌های ساده به محور جلو منتقل می‌شد. حرکت سپس با میل‌های رابط به محور عقب منتقل می‌شد.

داده‌های فنی لوکوموتیو شماره ۱

  • وزن: حدود ۶ تن
  • سایر مشخصات ثبت‌شده در متن مبدأ، مانند قطر چرخ، فشار دیگ و ابعاد شاسی، موجود نیست.

لوکوموتیو شماره ۳، ۱۹۰۵

لوکوموتیو شماره ۳ نیز یک لوکوموتیو چهارچرخ دنده‌ای کوچک با آرایش 0-4-0T بود. وزن آن حدود ۶ تن گزارش شده است.

موتور دو سیلندر آن به‌صورت افقی زیر جعبه دود نصب شده بود و نیرو را با چرخ‌دنده‌های ساده به محور جلو می‌داد. چرخ‌های محرک جلو و عقب نیز با میل‌های جانبی به هم متصل بودند.

داده‌های فنی لوکوموتیو شماره ۳

  • وزن: حدود ۶ تن
  • جزئیاتی مانند قطر چرخ، فشار دیگ، طول و فاصله محورها در منابع موجود ذکر نشده است.

لوکوموتیو شماره ۵، ۱۹۱۲

لوکوموتیو شماره ۵ نسخه‌ای کمی کشیده‌تر از نوع چهارچرخ دنده‌ای بود که در اختیار آر. پی. گیبونز قرار داشت. این لوکوموتیو اکنون در مجموعه راه‌آهن کوهستانی ته آروها در حال بازسازی است تا در آینده روی یک مسیر جنگلی تماشایی به کار گرفته شود.

داده‌های فنی لوکوموتیو شماره ۵

  • اطلاعات فنی موجود درباره این مدل محدود است و مواردی مانند عرض خط، طول و فاصله محورها در متن مبدأ ثبت نشده‌اند.

اهمیت گیبونز و هریس

ارزش کار گیبونز و هریس در ساخت ماشین‌هایی نهفته بود که با نیاز واقعی مسیرهای صنعتی و جنگلی هماهنگ بودند. این لوکوموتیوها برای حمل چوب، جابه‌جایی بار در مسیرهای کوتاه و فعالیت در خطوط باریک‌راه طراحی شده بودند و نمونه‌ای از پیوند تجربه مهندسی کشتی با صنعت راه‌آهن محسوب می‌شوند.

رده‌های مرتبط

  • سازندگان لوکوموتیو در نیوزیلند
  • الواربرداری و راه‌آهن‌های جنگلی
  • شرکت‌های مهندسی نیوزیلند
  • صنایع تولیدی اوکلند
  • شرکت‌های تولیدی منحل‌شده نیوزیلند

جمع‌بندی

گیبونز و هریس شاید نامی جهانی نداشته باشند، اما در تاریخ راه‌آهن صنعتی نیوزیلند جایگاه ویژه‌ای دارند. لوکوموتیوهای کوچک آن‌ها برای مسیرهای جنگلی، چوب‌بری و خطوط باریک‌راه ساخته شدند و بازمانده‌هایشان هنوز ارزش میراثی و فنی دارند.