میکروآران‌ای می‌آر-۹۶: نقش در شنوایی و تنظیم ژنی

Mir-96 microRNA
📅 12 تیر 1405 📄 218 کلمه 🔗 منبع اصلی

چکیده

میکروآران‌ای می‌آر-۹۶ یک مولکول تنظیم‌کننده بیان ژن است که در فرآیندهای شنوایی نقش حیاتی دارد. جهش در این میکروآران‌ای با کاهش شنوایی ارثی در انسان و موش مرتبط است. این مولکول با هدف قرار دادن ژن‌های خاص، عملکرد سلول‌های موئی گوش داخلی را تحت تأثیر قرار می‌دهد.

میکروآران‌ای می‌آر-۹۶ یک مولکول غیرکدکننده کوچک است که در تنظیم بیان ژن‌ها نقش دارد. این مولکول به صورت پیش‌ساز با حدود ۸۰ نوکلئوتید رونویسی شده و توسط آنزیم Dicer به محصول نهایی با حدود ۲۳ نوکلئوتید تبدیل می‌شود. توالی بالغ آن از بازوی ۵′ پیش‌ساز حاصل می‌گردد.

محصولات بالغ می‌آر-۹۶ از طریق مکمل‌یابی با آران‌ای پیام‌رسان (mRNA) نقش تنظیم‌کننده دارند. این میکروآران‌ای در گروه نِفروزوا (Nephrozoa) شامل دوتروستوم‌ها و پروتوستوم‌ها محافظت‌شده است.

جهش در ناحیه Seed می‌آر-۹۶ با کاهش شنوایی ارثی در انسان و موش مرتبط است. موش‌های هموزیگوت جهش‌یافته کاملاً ناشنوا بوده و هیچ پاسخی از حلزون گوش نشان نمی‌دهند. موش‌ها و انسان‌های هتروزیگوت به تدریج توانایی شنوایی خود را از دست می‌دهند.

از ۱۳۲ ژن پیش‌بینی‌شده، ۵ ژن به عنوان اهداف می‌آر-۹۶ تأیید آزمایشگاهی شده‌اند: Aqp5، Celsr2، Myrip، Odf2 و Ryk.

تحلیل میکروآرایه موش‌های ۴ روزه سالم و جهش‌یافته نشان داد که در ناحیه ۳′ UTR ژن‌های فعال‌شده، غنای قابل توجهی از هفت‌تایی‌های مکمل می‌آر-۹۶ وجود دارد. این موضوع نشان می‌دهد که می‌آر-۹۶ معمولاً طیف وسیعی از ژن‌ها را تنظیم می‌کند و جهش منجر به از دست رفتن اهداف طبیعی می‌شود. در ژن‌های غیرفعال‌شده، غنای هفت‌تایی‌های مکمل می‌آر-۹۶ جهش‌یافته مشاهده شد که نشان‌دهنده کسب اهداف جدید است.

پنج ژن Ocm، Pitpnm1، Prestin، Ptprq و Gfi1 که در سلول‌های موئی به طور خاص بیان می‌شوند، در میان ژن‌های غیرفعال‌شده注目 جلب کردند. جهش در سه ژن آخر منجر به ناشنوایی و تخریب سلول‌های موئی می‌شود.

جمع‌بندی

میکروآران‌ای می‌آر-۹۶ به عنوان یک تنظیم‌کننده کلیدی در شنوایی شناخته شده است. جهش در ناحیه Seed این مولکول منجر به از دست رفتن شنوایی می‌شود. مطالعات نشان می‌دهند که می‌آر-۹۶ طیف وسیعی از ژن‌ها را هدف قرار می‌دهد و جهش در آن نه تنها اهداف طبیعی را از دست می‌دهد، بلکه اهداف جدیدی نیز کسب می‌کند. این یافته‌ها می‌توانند راه را برای درک بهتر اختلالات شنوایی و توسعه درمان‌های هدفمند باز کنند.