موقعیت جغرافیایی
شهر باستانی بوکوریس (که با نامهای بوکوروم، بوکور و اوپیدوم بوکوریتانوم نیز شناخته میشود) در شمال جزیره مایورکا (جزایر بالئار، اسپانیا) قرار داشت و قدمتش به دوران پیش از رومیها میرسد. این شهر یکی از کهنترین سکونتگاههای مایورکا بود و همانطور که پلینیوس مهردان ثبت کرده، زمانی وضعیت فدراتوس (شهر متحد روم) داشت.
بوکوریس در مجاورت شهر کنونی پورت دِ پولنسا و بر فراز تپهای در سمت راست جاده پورت دِ پولنسا به پولنسا، پیرامون دره بوکر قرار داشت.
تاریخچه و بقایای باستانی
قدمت این شهر به ۱۴۰۰ سال پیش از میلاد بازمیگردد و آثار بسیاری از آن به جای مانده است. بخش طولانی از دیوار شهر رومی و دروازههای ورودی آن، در زمینهای کشاورزی مسطح امروزی همچنان قابل مشاهدهاند. با این حال، منطقه پیرامون این ویرانهها هنوز کاوش نشده است.
تاریخنگاری
سیویتاس بوکوریتانا (یعنی شهر بوکوریس) در جزیره مایورکا بینظیر است. شواهد مبنی بر متحد بودن این شهر با روم، بهطور دقیق و حقوقی از طریق دو کتیبه سنگی (تابولا پاتروناتوس) تایید شده است. پلینیوس مهردان نیز در کتاب تاریخ طبیعی (فصل سوم، بندهای ۷۷-۷۸) در قرن اول پیش از میلاد، بوکوریس را در زمره شهرهای متحد فهرست کرده است:
بالئاریها که با منجنیقهای خود در جنگ بسیار هولناک بودند، نام گیمناسیا را از یونانیان گرفتند. طول جزیره بزرگتر ۱۰۰ مایل و محیط آن ۴۷۵ مایل است. این جزیره شهرهای زیر را در خود جای داده است: پالما و پولنتیا که از حقوق شهروندی رومی برخوردارند، سینیوم و توکیس که حقوق لاتین دارند؛ و بوکوروم شهری متحد بود.
در نزدیکی ویرانههای بوکوریس، دو کتیبه برنزی متعلق به سالهای ۱۰ پیش از میلاد و ۶ میلادی کشف شد. نخستین کتیبه که در سال ۱۹۵۱ در خلیج پولنسا یافت شد و مربوط به ۱۰ پیش از میلاد است، عمدتاً بیان میکند که حامی بوکوریس، مارکوس کراسوس، کنسول روم در ۱۴ پیش از میلاد بوده است. متن کامل لاتین این کتیبه چنین است:
(Iullo Ant)onio Fabio Africano | a(nte) d(iem) XVII k(alendas) Apriles | Civitas Bochoritana ex | insula Baliarum Maiorum | patronum cooptavit M. | Crassum Frugi leiberos | posterosque eius. | M. Crassus Frugi eos in | suam suorumque | clientelam recepit. Egerunt C. Coelius C. F. et | C. Caecilius T. F. legati
کتیبه حامیداری دیگر بسیار پیشتر، در سال ۱۷۶۵ کشف شد. بر اساس این کتیبه برنزی متعلق به ۶ میلادی، سنا و مردم بوکوریس با توافق متقابل، سناتور رومی مارکوس آتیلیوس ورنوس را بهعنوان حامی خود انتخاب کردند. متن لاتین آن چنین است:
M. Aemilio Lepido, L. Arruntio | co(n)s(ulibus) k(alendis) Mais. | Ex insula Baliarum Maiore senatus | populusque Bocchoritanus M. Atilium M. F. Gal(eria) Vernum patronum coopata|verunt | M. Atilius M. F. Gal(eria) Vernus senatum | populusque Bochoritanum in fidem | clientelamque suam suorumque recepit. | Egerunt Q. Caecilius Quintus | C. Valerius Icesta praetores
ریشهشناسی
درباره خاستگاه واژه بوکوریس و اینکه نام اصلی شهر بوکور، بوکوریس یا بوکوروم بوده است، اطلاعات بسیار اندکی وجود دارد. این نام همچنان در شکل کاتالان خود یعنی بوکر حفظ شده است که امروزه منطقه پیرامون دره بوکر در پورت دِ پولنسا را نامگذاری میکند.