بازمانده ابرنواختر RX J0852.0−4622 (ولا جونیور)

RX J0852.0−4622
📅 25 خرداد 1405 📄 236 کلمه 🔗 منبع اصلی

چکیده

RX J0852.0−4622 یا «ولا جونیور»، یک بازمانده ابرنواختر در صورت فلکی بادبان است که درون بازمانده بزرگ‌تر ولا قرار دارد. این شیء در سال ۱۹۹۸ کشف شد و احتمال دارد تنها ۶۵۰ تا ۷۵۰ سال نوری از ما فاصله داشته و حدود ۸۰۰ سال پیش منفجر شده باشد.

بازمانده ابرنواختر RX J0852.0−4622 (ولا جونیور)

RX J0852.0−4622 (که با نام G266.2−1.2 نیز شناخته می‌شود) یک بازمانده ابرنواختر است. این ساختار در آسمان جنوبی و در صورت فلکی ولا (بادبان) قرار دارد و از دید ما درون بازمانده ابرنواختر بسیار بزرگ‌تر و مسن‌ترِ ولا جای گرفته است. به همین دلیل، ستاره‌شناسان اغلب از نام RX J0852.0−4622 با عنوان «ولا جونیور» (Vela Jr) یاد می‌کنند.

کشف در پرتو گاما

محققان این شیء را در سال ۱۹۹۸ و هنگام کشف پرتوهای گامای ناشی از واپاشی هسته‌های تیتانیوم-۴۴ با استفاده از تلسکوپ تصویربرداری کامپتون (COMPTEL) پیدا کردند.

فاصله و سن بحث‌برانگیز

فاصله این اجرام تا زمین مورد مناقشه است؛ با این حال، برخی دانشمندان استدلال می‌کنند که این بازمانده ابرنواختر تنها حدود ۶۵۰ تا ۷۵۰ سال نوری از ما فاصله دارد و به نسبت اخیراً (از دیدگاه زمین) منفجر شده است؛ شاید در ۸۰۰ سال گذشته. اگر این بازمانده واقعاً جوان و نزدیک باشد، ابرنواختر متناظر با آن باید حدود سال ۱۲۷۱ میلادی از روی زمین قابل مشاهده بوده باشد.

مستندات تاریخی ژاپن از اواخر سال ۱۲۷۱ و اوایل ۱۲۷۲ میلادی، توصیفاتی از احتمال مشاهده این ابرنواختر در ساعات اولیه صبح ۱۳ سپتامبر ۱۲۷۱ در افق نزدیک کاماکورای ژاپن ارائه می‌دهند.

جسم فشرده مرکزی

ستاره‌شناسان جسم فشرده مرکزی (CCO) این ساختار را در سال ۲۰۰۱ کشف کردند. در تصاویر اولیه پرتو ایکس رصدخانه چاندرا و تصاویر عمیق‌ترِ پس از آن، هیچ‌گونه تپشی از این بازمانده فشرده مشاهده نشد. دانشمندان معتقدند این جسم، همان ستاره نوترونی CXOU J085201.4-461753 است.

جمع‌بندی

ولا جونیور یکی از جذاب‌ترین و بحث‌برانگیزترین بازمانده‌های ابرنواختر است. فاصله نزدیک و سن کم آن، چالش‌های بزرگی را برای ستاره‌شناسان ایجاد کرده است. کشف جسم فشرده مرکزی بدون تپش، پتانسیل مطالعه دقیق‌تر ستاره‌های نوترونی را فراهم می‌آورد و این منطقه را به کانون توجه اخترفیزیک تبدیل کرده است.