پرو دِه آتایدِه: ناخدای پرتغالی در اقیانوس هند

Pero de Ataíde
📅 15 تیر 1405 📄 294 کلمه 🔗 منبع اصلی

چکیده

پرو دِه آتایدِه (حدود ۱۴۵۰–۱۵۰۴)، ملقب به «جهنم»، ناخدای پرتغالی در اقیانوس هند بود. او در ناوگان‌های هند شرقی حضور داشت و نامه‌ای مشهور درباره سرنوشت ناوگانش نوشت. آتایدِه در نبردهای دریایی و ماموریت‌های سیاسی نقش داشت و در نهایت در موزامبیک درگذشت.

پرو دِه آتایدِه یا پدرو دِه آتایدِه (حدود ۱۴۵۰–۱۵۰۴)، ملقب به «جهنم»، ناخدای پرتغالی در اقیانوس هند بود. او در اوایل قرن شانزدهم میلادی در این منطقه فعال بود و برای مدت کوتاهی فرماندهی اولین ناوگان دائمی پرتغالی‌ها در اقیانوس هند را بر عهده گرفت. آتایدِه جانشین ویسنته سودره شد و نویسنده نامه‌ای مشهور است که سرنوشت ناوگانش را شرح می‌دهد.

پیشینه

بر اساس نوشته‌های مورخ گاسپار کوره‌یا، آتایدِه «اشراف‌زاده‌ای محترم، شوالیه‌ای خوب و دارای فضایل اخلاقی» بود. او یکی از سه پسر نامشروع پدرو دِه آتایدِه، راهب پنالوا دو کاستلو، بود که خود نیز پسر نامشروع آلوارو گونسالوس دِه آتایدِه، اولین کنت آتوگویا، بود.

گاهی تصور می‌شود آتایدِه با واسکو دو گاما، دریاسالار پرتغالی، نسبت داشته است. اما این احتمالاً اشتباهی است که از اشتباه گرفتن دو خانواده اشرافی پرتغالی با نام مشابه ناشی شده است.

اولین سفر به هند

در سال ۱۵۰۰، آتایدِه و برادر بزرگترش واسکو دِه آتایدِه به ناوگان دوم هند تحت فرماندهی پدرو آلوارس کابرال پیوستند. آتایدِه کاپیتان کشتی «سائو پدرو» بود. در مشهورترین اقدام خود، آتایدِه مأموریت یافت تا کشتی قاچاق عرب حامل فیل‌های جنگی را توقیف کند. او با وجود مشکلات، کشتی را تصرف کرد و فیل‌ها را به زامورین کالیقطع تحویل داد.

دومین سفر به هند

آتایدِه در فوریه ۱۵۰۲ دوباره به هند رفت و فرماندهی کشتی «سائو پائولو» را در ناوگان چهارم تحت فرماندهی واسکو دو گاما بر عهده گرفت. او در رویدادهای مختلف این ناوگان شرکت داشت و بعدها به عنوان کاپیتان یکی از شش کاراول باقیمانده در هند انتخاب شد.

آتایدِه در موزامبیک

در ژانویه ۱۵۰۴، آتایدِه مأموریت یافت تا یکی از کشتی‌های باربری ادویه را به لیسبون بازگرداند. کشتی او در سواحل آفریقا دچار سانحه شد و او به جزیره موزامبیک پناه برد. آتایدِه نامه‌ای به پادشاه مانوئل اول نوشت و در آن از مشکلات و رفتار همکارش آنتونیو دو کامپو شکایت کرد. او کمی پس از نوشتن این نامه درگذشت.

جمع‌بندی

پرو دِه آتایدِه با وجود موانع و خطرات، نقش کلیدی در تثبیت حضور پرتغالی‌ها در اقیانوس هند ایفا کرد. نامه‌های او اطلاعات ارزشمندی از شرایط سیاسی و نظامی آن دوران به جا گذاشته است. مرگ او در موزامبیک پایان تلخی بر زندگی پرفراز و نشیب این دریانورد بود.