لشکر ۲۴ یکی از یگانهای ارتش جمهوریخواه اسپانیا بود که در جریان جنگ داخلی اسپانیا، بر پایه «تیپهای مختلط» سازمان داده شد. این یگان در طول جنگ در جبهههای اندلس، مادرید، آراگون و سگره عملیات انجام داد و در چند نبرد مهم آن دوره حضور یافت.
تاریخچه
لشکر ۲۴ در ۳ آوریل ۱۹۳۷ بهعنوان ذخیره ارتش جنوب ایجاد شد. در هفتههای پیش از آن، این یگان در آلکاراخخس و حولوحوش تیپ ۲۵م مختلط سازماندهی شده بود. در ژوئن همان سال، لشکر ۲۴ به سپاه نهم ارتش پیوست.
فرماندهی این یگان را میگل گایو مارتینس، فرمانده پیشین تیپ ۶م مختلط، بر عهده گرفت. لشکر ۲۴ سپس به جبهه مرکزی منتقل شد و در نبرد برونه، در جنوب مادرید، وارد حمله شد. کمی بعد، با عجله به جبهه تروئل اعزام شد و در متوقفکردن ضدحمله نیروهای فرانکو در بخش آلباراسین نقش داشت.
در ژوئیه ۱۹۳۷ نیز این یگان در مرحله دوم نبرد بلچیت شرکت کرد. در ۱۵ نوامبر ۱۹۳۷، گایو فرماندهی سپاه دهم ارتش را بر عهده گرفت و میگل یولدی بروئیس جای او را بهعنوان فرمانده لشکر گرفت. در آن زمان، ستاد یگان در لاگاتا مستقر بود.
در ماههای بعد، لشکر ۲۴ در جبهه آراگون باقی ماند، بدون آنکه در عملیات نظامی مهمی وارد شود. در مارس ۱۹۳۸، همزمان با تهاجم آراگون، این یگان نتوانست در برابر ضربه نیروهای ملیگرای هوادار فرانکو بایستد و به عقبنشینی بیسازمان روی آورد؛ در این عقبنشینی بهظاهر مهماتش نیز به پایان رسید.
لشکر ۲۴ در ۱۲ مارس منحل شد، اما در ۱۹ مارس با تیپهای ۱۹م، ۱۰۴م و ۱۴۳م مختلط دوباره تشکیل شد. فرماندهی آن به آنتونیو اورتیس رامیرس سپرده شد؛ او پیشتر فرمانده لشکر ۲۵ بود و از چهرههای آنارشیست به شمار میرفت.
پس از پایان تهاجمهای نیروهای فرانکو، لشکر ۲۴ مواضع دفاعی خود را پیرامون رود سگره آرایش داد و ستاد آن در آرتسا دِ سگره برپا شد.
در آغاز ژوئیه ۱۹۳۸، اورتیس از فرماندهی کناره گرفت و به فرانسه گریخت؛ همین رویداد باعث شد میگل گارسیا بیوانکوس جای او را بگیرد و دستور یافت او را دستگیر و تیرباران کند. در باقی سال، لشکر ۲۴ در عملیات مهمی وارد نشد.
در پایان ۱۹۳۸، فرماندهی آن در دست هرمنخیلدو روکا الیور بود. این یگان بهعنوان بخشی از سپاه ۲۴ ارتش جمهوریخواه، در جبهه ابرو مستقر شد.
لشکر ۲۴ در نخستین مرحله تهاجم کاتالونیا شرکت کرد، اما دستاورد چندانی به دست نیاورد. در ۱۷ ژانویه ۱۹۳۹، این یگان که بهشدت درهمشکسته و از همگسیخته بود، منحل شد. بقایای آن برای تقویت لشکر ۴۳ به کار رفت و سرگرد روکا الیور فرماندهی لشکر ۵۶ را که هنوز شکل نگرفته بود، بر عهده گرفت.
فرماندهی
فرماندهان
- میگل گایو مارتینس، از آوریل ۱۹۳۷؛
- میگل یولدی بروئیس، از دسامبر ۱۹۳۷؛
- آنتونیو اورتیس رامیرس، از مارس ۱۹۳۸؛
- میگل گارسیا بیوانکوس، از ژوئیه ۱۹۳۸؛
- هرمنخیلدو روکا الیور، از نوامبر ۱۹۳۸؛
کمیسرهای سیاسی
- خوزه گایاردو مورنو، از حزب کمونیست اسپانیا (PCE)؛
- فرانسیسکو سنیر مارتین، از کنفدراسیون ملی کار (CNT)؛
رؤسای ستاد
- خوزه گوارنر بیوانکوس، از ژوئیه ۱۹۳۷؛