معرفی اثر
«تسلا؛ آذرخش در دستان» اپرای بزرگمقیاسی درباره نیکولا تسلا، مهندس و مخترع صربتبار آمریکایی است که میان سالهای ۱۸۵۶ تا ۱۹۴۳ زندگی کرد. موسیقی این اثر را کنستانتین کوکیاس، آهنگساز و کارگردان اپرای تاسمانیایی با اصالت یونانی ساخته است. کوکیاس که در آمستردام فعالیت میکند، در آنجا با نام یونانی خود، کُنستانتین کوکیاس، شناخته میشود. لیبرتوی اپرا را نیز ماریان فیشر نوشته است.
طرح داستان و فضای اجرایی
این اپرا زندگی تسلا را نه به شکل روایتی خطی، بلکه به صورت رشتهای از افتوخیزهای سرنوشت به تصویر میکشد. اثری دو ساعته که به زبان انگلیسی اجرا میشود و در دو بخش تنظیم شده است. ترکیب اجرایی آن شامل یک باس، یک تنور، یک باسباریتون، دو سوپرانو، هفت نوازنده از جمله نوازنده ساز ترمن و گروه کر بزرگ مردانه است.
- صدای ماشینتحریرهای پرصدا
- صدای کبوترها، اشارهای به دلبستگی دیرهنگام تسلا به کبوتر سفید خاصش
- کد مورس
- بخشهایی از سمفونی جهان جدید اثر آنتونین دورژاک
در نخستین اجرای این اپرا، دو کویل تسلا نیز به عنوان بخشی از صحنه استفاده شد تا فضای الکتریکی و آزمایشگاهی جهان تسلا را ملموستر کند. به همین دلیل، در برنامه اجرا هشداری برای مخاطبانی صادر شد که ضربانساز قلب، سمعک یا هر نوع کاشت و پروتز الکتریکی، مغناطیسی، مکانیکی یا فلزی داشتند.
تولید و اجرا
نسخه کامل اپرا در سال ۲۰۰۳ توسط گروه تئاتر موسیقی و اپرای IHOS تولید شد. این اثر ابتدا به سفارش اپرای استرالیای غربی آغاز شد و طی سه سال، در قالب دو اجرای صحنهای آزمایشیِ در حال توسعه، شکل نهایی خود را پیدا کرد.
رابین آرچر، بنیانگذار و نخستین مدیر هنری جشنواره ۱۰ روز بر جزیره تاسمانی، نسخه کامل اپرا را سفارش داد تا جشنواره سال ۲۰۰۳ با آن گشایش یابد. این اجرا با حمایت گروه جان هالند در سولهای عظیم در اسکلههای هوبارت روی صحنه رفت؛ جایی که کویلهای تسلا نمایش خیرهکنندهای از جرقههای الکتریکی ارائه کردند.
استقبال و بازتابها
دیوید لندر در نقد اجرای این اثر برای Melbourne Age آن را «اثری تصویری و خیرهکننده با موسیقیای جذاب اما شکننده» توصیف کرد و نوشت که در این اجرا، تضادها و دوگانگیها بیشتر به نفع تجربهای حسی و نمایشی کنار گذاشته شدهاند.
«اثری تصویری و خیرهکننده با موسیقیای جذاب اما شکننده که در آن، حسّانیت بر حلوفصل معماها غلبه میکند.»
این اپرا در برنامه موسیقی نوین استرالیا از شبکه ABC Classic FM نیز معرفی شد. بازتاب آن حتی به کرواسی رسید؛ جایی که هم در یادبودی از سوی نهاد گردشگری برای بزرگداشت تسلا و هم در صفحه اداره پست کرواسی درباره تمبری برای صدوپنجاهمین سالگرد تولد او به این اثر اشاره شد.
عوامل تولید در سال ۲۰۰۳
- کارگردان تولید: ورنر ایلنفلد
- طراح تولید: ماریا کوندا
- طراح نور: هیو مکاسپدن
پیوندهای بیرونی
برای پیگیری بیشتر میتوان به فهرست انجمن آهنگسازان تاسمانی برای کنستانتین کوکیاس و صفحه وب IHOS Music Theatre and Opera درباره تسلا مراجعه کرد.