معرفی اثر
تابلو پرتره فیلیبرت ریوییر، نقاشی رنگ روغن روی بوم است که ژان اگوست دومینیک انگر، هنرمند نئوکلاسیک فرانسوی، آن را در حدود سال ۱۸۰۵ خلق کرد. فیلیبرت ریوییر دو لیل، یکی از مقامات نفوذدار دربار امپراتوری ناپلئون، سفارش این اثر را داد؛ او همزمان پرتره همسرش فیلیبرت و دخترشان کارولین را نیز از انگر درخواست کرد.
این زوج پسری به نام پل نیز داشتند که تصویری از او خلق نشد. این سه پرتره، نخستین سفارش مهم انگر را تشکیل میدادند و زمانی تکمیل شدند که او حدود ۲۳ سال داشت. رویکرد و لحن هر یک از این سه تابلو کاملاً متفاوت بود، اما از نظر هنری بسیار موفق ظاهر شدند و همگی در زمره شاهکارهای اولیه هنرمند قرار گرفتند.
شرح و بررسی تابلو
چون این اثر یک سفارش رسمی بود، تفاوت چشمگیری با پرترههای مردانه پیشین انگر داشت؛ آثاری که عمدتاً تصویرسازیهایی صمیمانه از دوستانش بودند. فیلیبرت در یک ژست رسمی به تصویر کشیده شده است؛ او روی صندلی بسیار تزئینشده و گرانقیمتی نشسته و کنار میزی قرار دارد که پارچه مخمل قرمزی روی آن انداخته شده و اسناد مربوط به سمت رسمیاش را در بر دارد. دست او درون جلیقهاش فرو رفته است؛ ژستی که یادآور ناپلئون است.
این نقاشی متأثر از آثار ژاک لویی داوید، بهویژه پرترههای صمیمانه او از پیر سریزیا و گاسپار مایر است. ریوییر در این تابلو هم اقتدار و هیبتی برازنده دارد و هم حالتی آرام و دوستانه از خود نشان میدهد. فضای تصویر بسیار تخت است و عمق بصری کمی دارد.
برخلاف عادت همیشگی انگر، هیچ طرح مقدماتی برای این اثر باقی نمانده است. هنرمند، امضای خود و تاریخ خلق را در گوشه پایین و سمت چپ بوم ثبت کرده است.
منابع
- رازنبلوم، رابرت. انگر. لندن: هری ان. آبرامز، ۱۹۹۰.
- کانیزبی، فیلیپ. پرترههایی از انگر: تصویر یک دوران. نیویورک: موزه متروپولیتن هنر، ۱۹۹۹.