شرح گیاه
\nهرکلئوم ماکسیموم، که با نام گاو پارسنپ شناخته میشود، گیاهی علفی بلند است که به طور بومی در آمریکای شمالی یافت میشود. ساقههای توخالی و پرمو و برگهای پهن سهلُبی از ویژگیهای شاخص آناند و گلهای سفید در خوشههای بزرگ و پهن ظاهر میشوند.
\nگونههای مشابه
\nاین گونه اغلب با Heracleum mantegazzianum، معروف به «جیانت hogweed»، مقایسه میشود که ساقههای بزرگتر و برگهایی با حاشیههای تیزتر دارد و در برخی مناطق با آن اشتباه گرفته میشود.
\nطبقهبندی و نامهای علمی
\nبر اساس منابع مختلف، نامهای علمی متعددی برای این گیاه گزارش شده است. برخی منابع H. maximum را به عنوان نام معتبر یاد میکنند و در برخی دیگر H. lanatum یا H. sphondylium به عنوان نامهای متبادل مطرح میشوند. با وجود تفاوتها، در منابع مدرن اغلب به وجود همزیستی این نامها اشاره میشود.
\nپراکندگی و زیستگاه
\nاین گونه بومی آمریکای شمالی است و در اکثر ایالات متحده و کانادا یافت میشود. از سطح دریا تا ارتفاعات پایین تا متوسط حضور دارد و به ویژه در آلاسکا و برخی استانهای کانادا رایج است. در برخی مناطق به دلیل نگرانیهای حفاظتی، مشاهده میشود.
\nاکولوژی
\nگیاه در مراتع و زیستگاههای باز نقش مهمی دارد و به عنوان منبع غذایی برای دامها و همچنین حیات وحش مهم است. به عنوان میزبان چندین گونه پروانه و شبپرّه شناخته میشود.
\nسمیت و واکنشهای پوستی
\nاین گیاه حاوی فُورانوکومارینها نظیر xanthotoxin و bergapten است. برگهای پیرتر دارای مقادیر بیشتری از این ترکیباتاند. تماس با صمغ گیاه و تابش نور آفتاب میتواند منجر به فوتوفوتودرماتیت و بثورات پوستی شدید شود. پاسخهای پوستی ممکن است برای ماهها یا سالها باقی بماند.
\nمصرفها و کاربردها
\nساقههای ضخیم گلدار که در اوایل تابستان میبالند را میتوان پوست کند و زمانی که جوان هستند پخت؛ بومیان آمریکا در گذشته از آنها استفاده میکردند. ساقههای جوان خام یا پخته مصرف میشدند و طعمی شبیه به کرفس داشتند. ریشهها رنگ زردی میدادند و از برخی قسمتهای گیاه برای ساخت ابزار یا مواد دیگر استفاده میشد. بهکارگیریهای گوناگون دیگری نیز در تاریخ بومیان آمریکا وجود دارد.
\n- \n
- ساقههای ضخیم گلدار در اوایل تابستان پوست کنده شده و پخته میشدند. \n
- ساقههای جوان به صورت خام یا پخته مصرف میشدند و بافتی مانند کرفس داشتند. \n
- برای مصارف جلدی و حمایتی، از قسمتهای مختلف گیاه در طب سنتی استفاده میشد. \n
- از ساقههای خشکشده برای نی نوشیدنی یا ساخت سازهای ساده بهره میرفت. \n
- درباره رنگآمیزی زرد از ریشهها نیز گزارشهایی وجود دارد. \n