جشنواره بازیهای هایلند کوال که با نام «بازیهای کوال» هم شناخته میشود، یک رویداد سالانه از مجموعه بازیهای سنتی هایلند است. این جشنواره هر سال در آخر هفته پایانی ماه اوت، در شهر دونون واقع در منطقه آرگیل و بیوت اسکاتلند برگزار میشود و میزبان اصلی آن ورزشگاه دونون است.
تاریخچه
نخستین سند ثبتشده درباره برگزاری بازیهای هایلند در دونون به سال ۱۸۷۱ بازمیگردد؛ همان سالی که گردهمایی آرگیلشر در آبان نیز آغاز شد. در سالهای بعد، این بازیها معمولاً در آغاز سال نو برگزار میشدند. شکلگیری و سازماندهی رویدادهای کوال و بازیهای مشابه در سراسر اسکاتلند، تا حد زیادی به علاقه عمومی به ورزشهای هایلندی مربوط بود؛ علاقهای که بخشی از آن از شیفتگی ملکه ویکتوریا به اسکاتلند سرچشمه میگرفت.
رویدادی که بعدها به جشنواره کوال تبدیل شد، برای نخستین بار در ۱۱ اوت ۱۸۹۴ برگزار شد و رابرت کامرون، مردی محلی، سازماندهنده آن بود.
در سال ۱۹۰۶، به پیشنهاد مالکوم مککالاک، مسابقه گروههای پیپبند ارتش به برنامه اضافه شد. در سال ۱۹۰۹، یعنی نخستین سالی که گروههای غیرنظامی هم اجازه رقابت پیدا کردند، ۲۵ گروه در این مسابقه شرکت کردند. سپر آرگیل، هدیهای که در سال ۱۹۰۶ از سوی پرنسس لوئیز، دوشس آرگیل، اهدا شد، هنوز هم به گروه برنده در رقابت سطح یک اعطا میشود.
دسترسی آسان به دونون از طریق کشتیهای بخار پارویی از گلاسگو، به محبوبیت بازیها کمک زیادی کرد. این رویداد حتی در نخستین برنامههای تلویزیونی بیبیسی نیز بازتاب داشت.
همهگیری جهانی کووید-۱۹ باعث لغو جشنواره کوال در سالهای ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱ شد؛ سالهایی که این رویداد معمولاً بیش از ۱۵۰۰ شرکتکننده را به خود جذب میکرد. این تصمیم هم به دلیل محدودیتهای سفر برای شرکتکنندگان بینالمللی گرفته شد و هم به خاطر نگرانیهای بهداشتی. برای سال ۲۰۲۱ نیز مانند سال قبل، برگزاری یک «گردهمایی مجازی» در دستور کار قرار گرفت.
رویدادها
مسابقه گروههای پیپبند
بهعنوان آخرین مسابقه بزرگ فصل، کوال در گذشته محل تعیین و اهدای عنوان «قهرمان قهرمانان» بود؛ عنوانی که به بهترین عملکرد کلی در مسابقات بزرگ آن فصل تعلق میگرفت. تا پیش از آغاز مسابقات جهانی پیپبند در گلاسگو در سال ۱۹۴۷، کوال مهمترین رقابت گروههای پیپبند به شمار میرفت.
پس از گفتوگوهای کمیته برگزارکننده جشنواره با انجمن سلطنتی مدارس پیپبند اسکاتلند، تصمیم گرفته شد که از سال ۲۰۱۳ به بعد، کوال به دلیل دشواری پذیرش تعداد زیاد گروهها، جایگاه خود را بهعنوان یک مسابقه بزرگ از دست بدهد. با این حال، مسابقه پیپبندها همچنان برگزار میشود، اما با تعداد شرکتکنندگان کمتر.
مسابقه نوازندگان تکنفره بگپایپ
بازیهای کوال میزبان رقابتهای درجهبندیشده در سبکهای پیبروک، مارچ، استراتسپی و ریل است. علاوه بر این، مسابقاتی ویژه نوجوانان و رقابتهایی با محدودیت شرکتکنندگان محلی نیز برگزار میشود.
قهرمانیهای رقص هایلندی
در این جشنواره، چند رقابت مهم رقص هایلندی برگزار میشود؛ از جمله قهرمانی ملی رقص هایلندی اسکاتلند که فقط برای ساکنان اسکاتلند باز است، قهرمانی آزاد رقص هایلندی اسکاتلند و همچنین مرحله مقدماتی و نهایی مسابقات جهانی.
مرحله مقدماتی همزمان با قهرمانی آزاد رقص هایلندی برای رقصندگان ۱۲ سال به بالا برگزار میشود. در هر رده سنی، ۲۰ رقصنده برتر به مرحله شنبه راه پیدا میکنند؛ ردههایی که شامل نوجوانان ۱۲ تا ۱۵ سال، جوانان ۱۶ تا ۱۷ سال و بزرگسالان ۱۸ سال به بالا میشود.
برای آنکه در رده ۱۲ تا ۱۵ سال تنوع سنی مناسبی وجود داشته باشد، از میان رقصندگان ۱۲ ساله چهار نفر، از ۱۳ سالهها چهار نفر و از هر گروه ۱۴ و ۱۵ ساله شش نفر انتخاب میشوند. در ردههای سنی بالاتر، ۲۰ نفر برتر بر اساس دو گروه مقدماتی جداگانه مشخص میشوند؛ گروههایی که با توجه به نتایج قهرمانی سال قبل، بهصورت تصادفی تنظیم میشوند. سطح این گروهها تقریباً همتراز است و از هر رده، ۱۰ رقصنده برتر روز شنبه فرصت پیدا میکنند برای کسب عنوان قهرمانی جهان رقابت کنند.
برای رقصندگان زیر ۱۲ سال، مرحله مقدماتی جداگانهای وجود ندارد؛ زیرا در قهرمانی آزاد رقص هایلندی اسکاتلند میتوانند عنوان قهرمان جهان را به دست آورند.
ورزشها
بازیهای کوال مجموعهای از رویدادهای سنتی هایلند را در قالب یک رقابت بینالمللی ارائه میکند. پرتاب وزنه، پرتاب کیبر، پرتاب وزنه با طناب و پرتاب چکش از جمله این مسابقات هستند.
پرتاب وزنه در دو شکل انجام میشود: یکی با وزنه استاندارد و دیگری با سنگ طبیعی معروف به «سنگ کوال». همچنین یک دویدن تفریحی ۵ کیلومتری و یک مسابقه تپهنوردی از ورزشگاه تا قله تام اودار و بازگشت به نقطه شروع برگزار میشود. از سال ۲۰۰۷ نیز مسابقه کشتی به سبک اسکاتلندی، معروف به کشتی با گرفتن از پشت، به برنامه اضافه شده است.