معرفی سلتیس میلدبریدی
Celtis mildbraedii گونهای از درختان جنگلی است که در خانواده شاهدانسانان قرار میگیرد. این گونه پیشتر در خانواده نارونسانان طبقهبندی میشد، اما با بازنگریهای علمی جدید، جایگاه آن در خانواده شاهدانسانان تثبیت شده است.
این درخت در مناطق محدودی از آفریقای جنوبی، موزامبیک و زیمبابوه دیده میشود. علاوه بر این، در جنگلهای پهنهای از غرب آفریقا تا سودان، جمهوری دموکراتیک کنگو، آنگولا و تانزانیا نیز گزارش شده است.
نامهای رایج
سلتیس میلدبریدی با نامهای مختلفی شناخته میشود؛ از جمله:
- ناتال وایت استینکوود
- استینکوود سفید میوهقرمز
- ناتال اِلم
اگرچه این گونه در آفریقای جنوبی نسبتاً کمیاب است، اما در آفریقای حارهای فراوانی بیشتری دارد.
پراکندگی در آفریقای جنوبی
در پارک میراث طبیعی دره پیجن واقع در دوربان، حدود چهل نمونه از این درخت ثبت شده است. جنوبیترین رویشگاه شناختهشده آن نیز در ذخیرهگاه طبیعی ایلاندا وایلدز در امنزیموتی قرار دارد.
میوه، بذر و وضعیت تکثیر
میوه این درخت هنگام رسیدن به رنگ قرمز تغییر میکند، اما یافتن بذر سالم و قابل کاشت برای آن دشوار است. در سال ۲۰۰۹ هیچ نمونهای از ناتال وایت استینکوود در نهالستانهای آفریقای جنوبی برای عرضه وجود نداشت؛ موضوعی که نشان میدهد با وجود کمیابی این گونه، تکثیر تجاری یا حفاظتی آن بهطور گسترده انجام نمیشود.
نقش در جنگلهای غنا
در غنا، سلتیس میلدبریدی یکی از گونههای غالب جنگلهای مرطوب نیمههمیشهسبز است. این درخت در کنار گونههایی مانند Triplochiton scleroxylon و ماهوگان آفریقایی با نام علمی Khaya ivorensis نقش مهمی در ساختار این جنگلها دارد.
گزارشها نشان میدهد که این گونه زمانی در ذخیرهگاههای جنگلی آجنجوئا بِپو و رودخانه مامانگ در غنا بهوفور دیده میشد.
کاربرد و اهمیت در اوگاندا
در اوگاندا، از چوب این درخت استفاده میشود و میوه یا بخشهای خوراکی آن منبع غذایی برای نخستیسانان در ذخیرهگاه جنگلی بودونگو است. پژوهشی درباره ارتباط میان تراکم نهالها و درختان بالغ این گونه نشان داد که سلتیس میلدبریدی در این منطقه الگوی باززایی سالمی دارد.
منابع و مطالعه بیشتر
- Pooley, E. (1993). The Complete Field Guide to Trees of Natal, Zululand and Transkei.
- Hyde, M.A. & Wursten, B. (2010). Flora of Zimbabwe: Species information: Celtis mildbraedii.
- Vordzogbe, V. V. et al. The Flora and Mammals of the Moist Semi-Deciduous Forest Zone in the Sefi-Wiawso District of the Western Region, Ghana. University of Ghana.
سلتیس میلدبریدی نمونهای از گونههای جنگلی آفریقایی است که هم از نظر بومشناختی ارزشمند است و هم به دلیل محدود بودن تکثیر و پراکندگی، نیازمند توجه حفاظتی بیشتری است.