۲۱ خرس کوچکتر چیست؟
۲۱ خرس کوچکتر یک ستاره در صورت فلکی خرس کوچکتر است. قدر ظاهری این ستاره حدود ۴.۵ است؛ یعنی در آسمان تاریک و با شرایط مناسب، میتوان آن را با چشم غیرمسلح دید، البته نه بهروشنی ستارههای پرنور آسمان.
برآورد اختلافمنظر انجامشده توسط فضاپیمای هیپارکوس نشان میدهد این ستاره در فاصلهای نسبتاً نزدیک از زمین قرار دارد. از نظر حرکت و ویژگیهای فضایی، ۲۱ خرس کوچکتر عضوی از ابرخوشه شِعرای یمانی به شمار میرود.
چرخش سریع و ویژگیهای طیفی
این ستاره نسبت به بسیاری از ستارههای همنوع خود بسیار سریع میچرخد. سرعت چرخش برآوردشده آن حدود ۱۵۵ کیلومتر بر ثانیه است. چون این مقدار، حداقل سرعت چرخش قابلاندازهگیری از دید ناظر زمینی است، احتمالاً چرخش واقعی ستاره حتی بیشتر از این عدد باشد.
۲۱ خرس کوچکتر بهعنوان یک ستاره استاندارد طیفی سریعچرخنده از رده A7V شناخته میشود. این ویژگی آن را در برابر ستارههایی مانند ۲ مار باریک قرار میدهد که چرخش کندتری دارند و بهعنوان معیارهای طیفی متفاوت استفاده میشوند.
تغییرات روشنایی و ماهیت متغیر
۲۱ خرس کوچکتر یک ستاره متغیر از نوع دلتا سپتی است. در این دسته از ستارهها، روشنایی ظاهری بهدلیل تپشهای درونی ستاره کمی بالا و پایین میشود. برای ۲۱ خرس کوچکتر، قدر ظاهری میان حدود ۴.۴۷ تا ۴.۵۲ تغییر میکند؛ تغییری کوچک که با ابزار دقیق قابلردیابی است.
نشانههایی از قرص غباری
مشاهدهها نشان میدهد ۲۱ خرس کوچکتر مقدار اضافی تابش فروسرخ دارد. این «مازاد فروسرخ» معمولاً نشانهای از وجود گرد و غبار در اطراف ستاره است؛ مادهای که احتمال میرود بخشی از یک قرص بقایا باشد.
چنین قرصهایی میتوانند از برخوردهای اجرام کوچک، خردهسیارهها یا بقایای شکلگیری منظومههای سیارهای به جا مانده باشند. بنابراین، ۲۱ خرس کوچکتر نهتنها بهخاطر چرخش سریع، بلکه بهدلیل احتمال وجود ساختاری غباری در پیرامونش نیز برای اخترشناسان اهمیت دارد.
ویژگیهای کلیدی ۲۱ خرس کوچکتر
- در صورت فلکی خرس کوچکتر قرار دارد.
- قدر ظاهری آن حدود ۴.۵ است و در آسمان تاریک با چشم دیده میشود.
- ستارهای از رده طیفی A7V و از نوع ستارههای اصلی رشته اصلی است.
- سرعت چرخش آن دستکم حدود ۱۵۵ کیلومتر بر ثانیه برآورد میشود.
- یک ستاره متغیر دلتا سپتی است.
- تابش فروسرخ اضافی آن احتمال وجود قرص غباری را تقویت میکند.