یاقوتگلو سرخاب (Hylocharis sapphirina) گونهای از پرندگان خانواده مگسمرغان است که در مناطق وسیعی از آمریکای جنوبی از جمله بولیوی، برزیل، کلمبیا، اکوادور، گویان، پرو و ونزوئلا زندگی میکند. این پرنده با جثه کوچک و رنگآمیزی درخشان، به ویژه در نرها با گلو و سینه یاقوتی و شکم بنفش مایل به آبی، شناخته میشود.
طبقهبندی و سیستماتیک
این گونه برای نخستین بار در سال ۱۷۸۸ توسط جانورشناس آلمانی یوهان فریدریش گملین در ویرایش تجدیدنظرشده کتاب «سیستما ناتورایه» کارل لینه توصیف شد. نام علمی آن از کلمات یونانی «هیلو» به معنای جنگل و «چاریس» به معنای زیبایی، و کلمه لاتین «ساپفیرینوس» به معنای یاقوتی گرفته شده است.
ویژگیهای ظاهری
نرها دارای منقاری مستقیم و قرمز مرجانی با نوک سیاه هستند، در حالی که منقار مادهها کمتر قرمز است. گلو و سینه نرها به رنگ یاقوتی درخشان و شکم آنها بنفش مایل به آبی است. مادهها دارای زیرتنه خاکستری با لکههای سبزآبی درخشان روی گلو و سینه هستند.
پراکندگی و زیستگاه
این پرنده در سه محدوده جداگانه زندگی میکند: از شرق کلمبیا تا شمال برزیل، از جنوب شرقی برزیل تا شمال پاراگوئه، و در جنوب شرقی پاراگوئه و شمال شرقی آرژانتین. زیستگاه اصلی آن مناطق نیمهباز مانند لبه جنگلهای جلگهای، ساوانا و مزارع قهوه است.
رفتار
یاقوتگلو سرخاب معمولاً ساکن است، اما در جنوب شرقی برزیل مهاجرت میکند. این پرنده از شهد گلها و حشرات تغذیه میکند و نرها از قلمرو تغذیهای خود به شدت دفاع میکنند. فصل جفتگیری از ژوئیه تا ژانویه در گویان و از اوت تا فوریه در برزیل است.
وضعیت حفاظتی
این گونه توسط IUCN در دسته «کمترین نگرانی» قرار دارد، اما اطلاعات دقیقی از جمعیت و روند آن در دست نیست. سازگاری با زیستگاههای دستساز انسان، مانند مزارع قهوه، به بقای آن کمک کرده است.