برومید فسفوریل (Phosphoryl bromide)
برومید فسفوریل، که با نام فسفر اکسی برومید نیز شناخته میشود، یک ترکیب معدنی با فرمول شیمیایی POBr3 است.
روشهای تهیه
برومید فسفوریل از طریق واکنش بین پنتا برومید فسفر و پنتا اکسید فسفر تهیه میشود:
PBr5 + P4O10 → POBr3
این ترکیب همچنین میتواند از طریق افزودن آهسته برم مایع به تری برومید فسفر در دمای ۰ درجه سانتیگراد، سپس افزودن آهسته آب و تقطیر خلاء دوغاب حاصل، به دست آید.
ساختار و خواص
برومید فسفوریل به صورت بلورهای بیرنگ یا صفحات نازک با ته رنگ نارنجی کمرنگ تشکیل میشود. بلورهای آن متعلق به گروه فضایی رومبیک Pnma هستند و پلهای بین مولکولی Br–O باعث ایجاد زنجیرههای بینهایت در ساختار میشوند. این پیوند بین مولکولی باعث ایجاد اعوجاج از تقارن C3v موجود در مولکول آزاد میشود.
این ماده در آمپولهای شیشهای مهر و موم شده نگهداری میشود.
کاربردها
برومید فسفوریل به عنوان یک عامل برومزنی تخصصی مورد استفاده قرار میگیرد.
نکات ایمنی
برومید فسفوریل با آب به شدت واکنش داده و با آزاد کردن گرما، اسید فسفریک و اسید هیدروبرومیک تولید میکند. این ماده با ترکیبات آلی واکنش داده و باعث آتشسوزی میشود. در صورت قرار گرفتن در معرض آتش، گازهای بسیار سمی و خورنده آزاد میکند. هنگام تجزیه حرارتی، بخارات بسیار سمی مانند برومیدها، اکسی برومیدها و اکسیدهای فسفر منتشر میکند. این ماده برای فلزات و بافتها خورنده است.
منابع
- اکسی هالیدهای فسفر
- اکسی برومیدها