پروانه بال‌برگی سدر (Caloptilia celtidis)

Caloptilia celtidis
📅 24 خرداد 1405 📄 164 کلمه 🔗 منبع اصلی

چکیده

پروانه بال‌برگی سدر گونه‌ای از خانواده گراسیلارییده است که در آسیای شرقی زیست می‌کند. این حشره با تغییر فازی رنگ بال‌هاش در فصول مختلف و تغذیه لارو از برگ درختان سدر، الگوی رفتاری جالبی دارد.

معرفی گونه Caloptilia celtidis

پروانه Caloptilia celtidis گونه‌ای از پروانه‌های خانواده گراسیلارییده (Gracillariidae) است. زیستگاه این حشره عمدتاً در آسیای شرقی قرار دارد و تاکنون در استان‌های مختلف چین (چجیانگ، جیانگشی، شانشی، سیچوان، آنهویی، گانسو، گویژو، هاینان، هنان، هوبئی و هونان)، هنگ‌کنگ و همچنین ژاپن (کیوشو و هونشو) مشاهده شده است.

ویژگی‌های ظاهری و رفتار فصلی

طول گستره بال این پروانه بین ۹.۲ تا ۱۲ میلی‌متر متغیر است. یکی از شگفت‌انگیزترین ویژگی‌های این گونه، داشتن دو فرم رنگی وابسته به فصل است:

  • فرم پاییزی: دارای یک لکه مثلثی‌شکل مایل به سفید در بخش جلویی بال جلو است. پروانه‌های بالغ این فرم در ماه‌های مهر و آبان پرواز می‌کنند.
  • فرم تابستانی: با لکه‌ای به رنگ زرد برنجی در بخش جلویی بال شناخته می‌شود. پرواز حشرات بالغ این فرم در ماه تیر صورت می‌گیرد.

تغذیه و رفتار لاروها

لاروهای این گونه از برگ درختان Celtis jessoensis و Celtis sinensis (از گونه‌های درخت سدر) تغذیه می‌کنند. آن‌ها با حفر تونل‌های ظریف در بافت برگ‌های میزبان، الگوی تغذیه‌ای به نام مین‌زایی (Leaf mining) را ایجاد می‌کنند.

جمع‌بندی

گونه Caloptilia celtidis نمونه‌ای جذاب از تنوع زیستی پروانه‌های آسیای شرقی است. تغییر رنگ بال‌ها در فصول مختلف و رژیم غذایی اختصاصی لاروها، این حشره را برای مطالعه رفتار فصلی و کنترل زیستی اهمیت داده است.