بیاد: ماهی گربهای آفریقایی
بیاد (Bagrus bajad) گونهای ماهی گربهای بومی آفریقا است که در دریاچهها و رودخانههای این قاره زندگی میکند. زیستگاه طبیعی این ماهی شامل دریاچههایی مانند چاد، آلبرت و تورکانا، و رودخانههایی نظیر نیل، نیجر و سنگال است.
بدن بیاد کشیده و باله پشتی آن دارای خار صاف است. بالههای سینهای نیز خارهایی با دندانههای داخلی دارند. این ماهی چهار جفت ریشک دارد که ریشکهای فکی بالایی معمولاً تا باله شکمی امتداد مییابند. رنگ بدن بیاد زرد مایل به سبز یا سیاه با شکمی سفید است. بالهها تیره و گاهی ارغوانی مایل به قرمز هستند. نوزادهای این ماهی لکههای سیاه کوچکی روی بدنشان دارند.
بياد تا طول ۱۱۲ سانتیمتر و وزن ۱۲٫۵ کیلوگرم رشد میکند، هرچند گزارشهایی از رسیدن به ۱۰۰ کیلوگرم نیز وجود دارد. نرها معمولاً کوچکتر از مادهها هستند و عمر نرها تا ۷ سال و مادهها تا ۸ سال است.
رفتار و اکولوژی
بیاد در دریاچهها، باتلاقها و رودخانهها یافت میشود و از آب شور پرهیز میکند. این ماهی بیشتر ساعات روز را در شکاف سنگها سپری میکند و به ندرت دیده میشود. بیاد در کف یا نزدیکی کف آب زندگی و تغذیه میکند. بزرگسالان این گونه کاملاً گوشتخوار هستند و از ماهیهای کوچک، به ویژه گونههای آلستس و کریسیچتیس اوراتوس، تغذیه میکنند. همچنین حشرات، سختپوستان، نرمتنان و مواد گیاهی جزو رژیم غذایی آنهاست.
بیاد برای تولید مثل به آبهای کمعمقتر میرود. فصل تخمریزی از آوریل تا ژوئیه است. والدین لانهای دیسکشکل با سوراخ مرکزی میسازند و از آن محافظت میکنند. اندازه لانه و سوراخ مرکزی بستگی به اندازه ماهی دارد.
ارتباط با انسان
بیاد به عنوان منبع غذایی مهمی در آفریقا شناخته میشود. گوشت این ماهی خوشمزه و از نظر اقتصادی باارزش است و به طور معمول به عنوان غذا فروخته میشود.