شیخ عبدالله بن زاید آل نهیان؛ وزیر امور خارجه امارات

Abdullah bin Zayed Al Nahyan
📅 22 خرداد 1405 📄 646 کلمه 🔗 منبع اصلی

چکیده

شیخ عبدالله بن زاید آل نهیان، وزیر امور خارجه امارات و پسر زاید بن سلطان، از چهره‌های کلیدی دیپلماسی منطقه است؛ از پیمان ابراهیم تا مواضع امارات درباره ایران، ترکیه، روسیه و اسرائیل.

معرفی

شیخ عبدالله بن زاید بن سلطان آل نهیان، زاده ۳۰ آوریل ۱۹۷۲ در ابوظبی، وزیر امور خارجه و همکاری بین‌الملل امارات متحده عربی است. او پسر شیخ زاید بن سلطان آل نهیان، بنیان‌گذار امارات، به شمار می‌رود و در سال ۲۰۲۰ به نمایندگی از امارات پیمان ابراهیم را امضا کرد.

زندگی شخصی و تحصیلات

عبدالله بن زاید در ابوظبی به دنیا آمد و در رشته علوم سیاسی از دانشگاه امارات فارغ‌التحصیل شد. او با شیخه الیازیه بنت سیف آل نهیان ازدواج کرده است؛ همسری که در سال ۲۰۱۰ به عنوان سفیر حسن‌نیت ویژه سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد، فائو، معرفی شد. این زوج پنج فرزند به نام‌های فاطمه، محمد، زاید، سیف و ذیاب دارند.

مسیر شغلی و دیپلماتیک

شیخ عبدالله بن زاید آل نهیان در ۹ فوریه ۲۰۰۶ به عنوان وزیر امور خارجه و همکاری بین‌الملل امارات منصوب شد. از آن زمان، او یکی از چهره‌های اصلی سیاست خارجی امارات در پرونده‌های منطقه‌ای و بین‌المللی بوده است.

ارتباط با تونی بلر و فعالیت‌های دیپلماتیک

در سال ۲۰۱۷، ایمیل‌های افشا شده نشان داد که عبدالله بن زاید ارتباط نزدیکی با تونی بلر، نخست‌وزیر پیشین بریتانیا، داشته است؛ بلر در آن دوره به عنوان فرستاده صلح خاورمیانه از حمایت مالی امارات برخوردار بود. این ایمیل‌ها همچنین اشاره کردند که شیخ عبدالله یکی از اعضای خاندان حاکم امارات بود که از این مأموریت حمایت مالی می‌کرد.

بر پایه همان گزارش‌ها، دفتر شیخ عبدالله در سال ۲۰۱۱ مبلغ ۲ میلیون دلار از مسیر شرکت ویندراش ونچرز برای بلر ارسال کرد؛ شرکتی که وجوه مربوط به کارهای مشاوره تجاری تونی بلر را منتقل می‌کرد. وزارت امور خارجه امارات نیز ۱۲ میلیون دلار برای خدمات مشاوره‌ای بلر در کلمبیا، ویتنام و مغولستان به ویندراش ونچرز انتقال داد.

مواضع منطقه‌ای

در اوت ۲۰۱۷، شیخ عبدالله از ایران و ترکیه خواست به آنچه امارات «اقدامات استعماری» در سوریه می‌نامید پایان دهند. این موضع‌گیری نشان‌دهنده نگرانی ابوظبی از کاهش نفوذ اعراب خلیج فارس در جنگ سوریه و تلاش برای خروج بازیگرانی بود که به گفته او، حاکمیت دولت سوریه را تضعیف می‌کنند.

او در همان زمینه هشدار داد که اگر ایران و ترکیه به رفتار و نگاه تاریخی، استعماری و رقابتی خود در پرونده‌های عربی ادامه دهند، این وضعیت تنها به سوریه محدود نخواهد ماند و ممکن است روزی در کشوری دیگر نیز تکرار شود.

در ۱۴ فوریه ۲۰۱۹، شیخ عبدالله گفت حمله اسرائیل به اهداف ایران در سوریه توجیه‌پذیر بوده است.

در ۱۵ سپتامبر ۲۰۲۰، او در مراسمی در کاخ سفید در واشینگتن دی.سی.، توافق صلح رسمی اسرائیل و امارات را امضا کرد؛ توافقی که با عنوان پیمان ابراهیم شناخته می‌شود و نقطه عطفی در روابط اسرائیل و امارات به شمار می‌رود.

امارات، روسیه و اوکراین

در فوریه ۲۰۲۲، امارات در رأی‌گیری شورای امنیت سازمان ملل برای محکوم کردن روسیه به دلیل حمله به اوکراین رأی ممتنع داد. پیش از این رأی‌گیری، شیخ عبدالله با آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا، گفت‌وگوی تلفنی داشت.

در این تماس، بلینکن بر اهمیت شکل‌دادن به پاسخی قوی و بین‌المللی از مسیر شورای امنیت برای حمایت از حاکمیت اوکراین تأکید کرد؛ اما گزارش رسمی امارات از این گفت‌وگو، این بخش از سخنان او را منعکس نکرد.

سمت‌ها و مسئولیت‌های دیگر

شیخ عبدالله بن زاید علاوه بر وزارت امور خارجه، در چند نهاد مهم امارات مسئولیت داشته است، از جمله:

  • عضویت در شورای امنیت ملی امارات
  • نایب‌رئیس کمیته دائمی مرزهای امارات
  • ریاست شورای ملی رسانه
  • ریاست هیئت مدیره بنیاد امارات برای توسعه جوانان
  • نایب‌رئیس هیئت مدیره صندوق ابوظبی برای توسعه، ADFD
  • عضویت در هیئت مدیره کالج ملی دفاع

او پیش از انتصاب به وزارت امور خارجه، از سال ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۶ وزیر اطلاعات و فرهنگ بود. پیش از آن نیز ریاست شرکت رسانه‌های امارات، ریاست فدراسیون فوتبال امارات از ۱۹۹۳ تا ۲۰۰۱، و معاونت اداری وزارت اطلاعات و فرهنگ از ۱۹۹۵ تا ۱۹۹۷ را بر عهده داشت.

افتخارات

  • نشان اسکندربگ؛ اعطاشده از سوی بوجار نیشانی، رئیس‌جمهور آلبانی، در ۱۳ مارس ۲۰۱۶
  • شوالیه افتخاری فرمانده نشان سنت مایکل و سنت جورج

خاندان و جایگاه سیاسی

تعلق شیخ عبدالله به خاندان آل نهیان و جایگاه پدرش، شیخ زاید بن سلطان آل نهیان، در بنیان‌گذاری امارات، از همان آغاز به فعالیت‌های سیاسی او وزن و اهمیت ویژه‌ای بخشید. با این حال، نقش او در دهه‌های اخیر بیش از هر چیز در عرصه دیپلماسی، رسانه، توسعه جوانان و سیاست خارجی امارات شکل گرفته است.

جمع‌بندی

شیخ عبدالله بن زاید آل نهیان در طول دهه‌ها فعالیت سیاسی، جایگاه خود را به‌عنوان یکی از چهره‌های اصلی سیاست خارجی امارات تثبیت کرده است. نقش او در پیمان ابراهیم و ارتباط نزدیکش با پرونده‌های مهم منطقه‌ای، او را به نمادی از دیپلماسی عمل‌گرای ابوظبی تبدیل کرده است.